Πιο κάτω παραθέτω την γεναλογική παράδοση της οικογένειας Μπουρτζινάκος της περιοχής Νεοχώρι ( Γυθείου) όπως μου ενεχείρησε σε σημείωμα του ο Μιχάλης Π.Μπουρτζινάκος.
” Από την Καρδαμύλη καταγωγή. Ο Παναγιώτης ο Μούρτζινος εγκαταστάθηκε στους Κάτω Μπουλαριούς ( Λίγο πριν το 1821). Είχε μια μικρή περιουσία. Τα παιδιά του ήταν ο Νικόλαος και ο Γιωργάκης και κάποιες αδελφές.
Ο Νικόλαος και ο Γιωργάκης νέοι έφυγαν αφού πούλησαν τις περιουσίες του , αφήνοντας τον πύργο στις αδελφές τους ( σήμερα ο πύργος αυτός έχει γκρεμίσει). Εγκαταστάθηκαν στο Νεοχώριο του Γυθείου , το οποίο είχε αρχίσει να δημιουργείται τότε περίπου.
Αγόρασαν σπίτι, παντρεύτηκαν , εδημιούργησαν οικογένειες. Στο Νεοχώρι δεν είχαν περιουσίες και έπρεπε να αποκτήσουν.Είχαν αγοράσει ένα μικρό κομμάτι χωράφι στο λόφο απέναντι από το Νεοχώρι που λεγόταν Τσαροβούνι ( το όνομα από τα τσάρα, δηλαδή κακότοπος με πέτρες και φάνες) και πήγαν να κτίσουν σπίτι εκεί, αλλά οι άλλοι που είχαν χωράφια εκεί δεν τους άφησαν.
Τότε οι Μούρτζινοι κάλεσαν τους άλλους συγγενείς τους Μανιάτες από την Μέσα Μάνη , φύλαξαν στα γύρω βουνά και γύρω από το Τσαροβούνι και σε μια νύχτα έχτισαν μια καμάρα ( δωμάτιο με πολεμότρυπες).
Μετά αγόρασαν τα γύρω χωράφια , τις πλαγιές του βουνού και τα γυρίσματα μέσα στο βουνό και τις δυο πλευρές του διπλανού βουνού Άγιος Ηλίας.
Τα παιδιά τους : Του Νικόλα: Ο Παναγιώτης χάθηκε , ο Βασίλης ( 1882-1942) παντρεύτηκε , πήγε στην Αμερική. ( Είχε πολεμήσει στον Μακεδονικό Αγώνα το 1904.Νόμιζαν ότι είχε σκοτωθεί.Αλλά γύρισε μετά από χρόνια και όλοι στο χωριό τον υποδέχθηκαν με μεγάλη γιορτή, ντουφεκιές κ.α) Οι απόγονοι του διατηρούν μέχρι σήμερα το όνομα Μούρτζινος. Η κόρη ( Ελευθερία) παντρεύτηκε , πήρε Μπουκουβάλα απ΄τον Κάβαλο και ο Μιχάλης έμεινε στο Τσαροβούνι.
Γεννήθηκαν 8 γιοί του Γιωργάκη: Ο Γιάννης, ο Παναγιώτης (Ποτάκης) , ο Νικόλας και ο Μήτσος ( τα άλλα αδέρφια τους -Σαράντος, Θεολόγος Κωνσταντίνος, Ηλίας -χάθηκαν) δημιούργησαν οικογένειες.
Γεγονότα από την ζωή τους:
_Ο Μιχάλης (1880-1942) επολέμησε στον πόλεμο του 1912-1913.
_Ο Νικόλας του Γιωργάκη επολέμησε στη Μικρά Ασία τους Τούρκους και τιμήθηκε με το παράσημο για ανδραγάθημα μαζί με τον Σκανταλάρο. Σε ένα μεγάλο βράχο είχαν στρατοπεδεύσει Τούρκοι αξιωματικοί και στρατιώτες.Οι δυο Έλληνες κατάφεραν , με κίνδυνο της ζωής τους, αφού εξουδετέρωσαν τους σκοπούς, να ανέβουν στο βράχο και να τους ανατινάξουν.
_Αργότερα , όταν οι Μανιάτες δεν υπάκουσαν στους νόμους του κράτους , η τότε κυβέρνηση έστειλε στη Μάνη, με έδρα την Αρεόπολη, πολλούς τσολιάδες για να επιβάλλουν τον νόμο. Αλλά οι Μούρτζινοι ( μετά Μπούρτζινοι, μετά Μπουρτζινάκος) δεν τοςυ ανέχονταν.
Περιστατικά:
_ Μια φορά ο Μιχάλης έβγαζε νερό με τον κουβά από το πηγάδι και πήγε ένας τσολιά με το έτσι θέλω και του λέει: ” Δώσε μου, ρε, να πιώ νερό!”.Και του λέει ο Μιχάλης: ” Και που σε είχα , στο αμπέλι μου ή στο χωράφι μου;”.Πάει ο τσολιά να του πάρει τον κουβά, μα ο Μιχάλης τον χτύπησε στο κεφάλι με τον κουβά και έτρεξε να φύγει περνώντας το ποτάμι της Δίχοβας , γιατί ο τσολιά φώναξε και τους άλλους να τον συλλάβουν , αλλά δεν το κατόρθωσαν και ξέσπασαν σε όποιον έβρισκαν μπροστά τους. Τον Μπαρμπα Μήτσο τον έβαλαν κάτω και τον πατούσαν.Ειδοποιήθηκαν τότε οι άλλοι και τους κυνήγησαν τους τσολιάδες.
Κάποια φορά , όταν πήγαιναν στη Μέσα Μάνη, οι άλλοι, της Μέσα Μάνης , έλεγαν ” έρχονται τα αδέρφια μας”!
Εμείς οι απόγονοι τους αναπολούμε τους προγόνους μας ( Κάτω Μπουλαριοί, Μούρτζινος-Καρδαμύλη, Μούρτζινοι Παλαιολόγοι-Μυστράς, Παλαιολόγοι-Κωνσταντινούπολη, Παλαιολόγοι) και από την Παλαιά Μεγάλη Ένδοξη Ελλάδα, ελπίζοντας τώρα στη Μέλλουσα Μεγάλη Ελλάδα και ενθυμούμενοι το :
” Σώπασε κυρα-Δέσποινα και μην πολυδακρύζεις!
Πάλι με χρόνια με καιρούς , πάλι δικά μας θα ΄ναι!
Το γενεαλογικό μας δέντρο:
Γιοί του πρώτου Παναγιώτη ήταν ο Νικόλας (γεν.1847) κι ο Γιωργάκης (γεν. 1850).
Α. Ο Νικόλας είχε γιούς και κόρη (την Ελευθερία). Οι γιοί Παναγιώτης (άτεκνος), Βασίλης και Μιχάλης .Οι απόγονοι του Βασίλη βρίσκονται στην Αμερική και είναι: Νίκος (με δυο γιούς) , Νικολέτα, Κωνσταντίνος και Γιώργος (με γιό Μιχάλη και κόρη Νικολίτσα).Απόγονοι του Μιχάλη είναι: Νίκος (με παιδιά Πέτρος, Παύλος,Γεωργία),Αντώνης (γεν.1917), Παύλος,Ποτίτσα, Σωτηρία.Μόνο ο Αντώνης έχει απογόνους: Μιχάλης (γεν. 1959, ο γράψας το σημείωμα), Γιώργος (γεν. το 1961)και Νίκος (γεν. το 1965).
Β. Ο Γιωργάκης είχε απογόνους τους Γιάννη, Παναγιώτη, Σαράντο, Θόδωρο, Ηλία , Κωνσταντίνο, Νικόλα (γεν. 1890) και Δημήτριο.
α. Ο Γιάννης έκανε τους Δημήτρη (άτεκνος), Πέτρο (με γιούς Γιάννη, Νίκο, Χρήστο , Δημήτρη), Θούλα και Μιχάλη (άτεκνος).
β. Ο Παναγιώτης (Ποτάκης) έκανε τους : Τάσο, Βασίλη, Νίκο (που έχει δυο κόρες), Σοφία, Θεμιστοκλή (που έχει γιούς: 1 .Παναγιώτης που έχει δυο γιούς : Θεμιστοκλή , Βασίλη, Γιώργο και κόρες Ιουλία κι Αθηνά 2. Σπύρος , που ήταν αεροπόρος και άφησε δυο γιούς , αλλά ζει μόνο ο Θέμης , αφού ο άλλος σκοτώθηκε).
γ. Ο Νικόλας (γεν.1890) είχε γιο τον Γιώργο και κόρες Δήμητρα και Ειρήνη. Ο Γιώργος είχε γιο και εγγονό.
δ. Ο Δημήτρης άφησε μόνο μια κόρη την Παναγιώτα.
Τέλος οι Μούρτζινοι υπάρχουν διεσπαρμένοι από την Μάνη (ένας κλάδος μεταγενέστερος) και στην Αρκαδία.
Για τον Μούρτζινο της Καρδαμύλης λεγόταν το τραγούδι που αργότερα το μετέτρεψαν . Αφορά την αρχηγική του παρουσία κατά την μετάβαση των Μανιατών στην Καλαμάτα τον Μάρτη του 1821 που την απλελευθέρωσαν:
Μπροστά πάει ο Μούρτζινος, πίσω ο Κολοκοτρώνης
και πάρα πίσω οι Έλληνες με τα σπαθιά στα χέρια
Μούρτζινος -Κολοκοτρώνης και κοντά ο Κουτσαντώνης!
Πηγή: Κυριάκος Δ. Κάσσης.Βιβλίο: “Ξεχασμενοι & Ζωντανοί Θρύλοι του Ταινάρου”σελ.91-92-93. Εκδόσεις: Ιχώρ” Μάνη-Αθήνα 2000
Η φωτό είναι από την ιστοσελίδα : Οι Μανιάτες είναι Παντού

