Η αυγή της 23ης Μαρτίου 1821 βρήκε την Καλαμάτα να ξυπνά σε ένα πρωτοφανές κλίμα αγωνίας και προσμονής. Η πόλη, που για αιώνες στέναζε υπό τον οθωμανικό ζυγό, ετοιμαζόταν να γίνει το θέατρο μιας από τις πρώτες και πιο συμβολικές πράξεις της Ελληνικής Επανάστασης: την απελευθέρωσή της. Η νίκη αυτή δεν ήταν τυχαία. Ήταν το αποτέλεσμα μιας προσεκτικής προετοιμασίας και, κυρίως, της συντονισμένης δράσης των οπλαρχηγών, που λίγο πριν είχαν συγκεντρωθεί σε ένα από τα πιο σημαντικά σπίτια της πόλης.
Το σπίτι του Παντελή Μούρτζινου, ενός εκ των ισχυρών προκτέρων της περιοχής, ήταν το σημείο συνάντησης που θα σφράγιζε την τύχη της Καλαμάτας. Εκεί, υπό άκρα μυστικότητα, συνέρρευσαν οι κορυφαίοι οπλαρχηγοί της Μάνης και της ευρύτερης Πελοποννήσου, πρόσωπα που το όνομά τους έμελλε να γραφτεί με χρυσά γράμματα στην ιστορία. Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, ο γέρος του Μοριά, με το βλέμμα του γεμάτο αποφασιστικότητα και την ψυχή του να φλέγεται από την ιδέα της ελευθερίας. Ο Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης, ο ηγέτης της Μάνης, που η παρουσία του και μόνο ενέπνεε σεβασμό και εμπιστοσύνη. Ο Νικηταράς, ο “Τουρκοφάγος”, με το σπαθί του να περιμένει τη στιγμή που θα χύσει το αίμα των κατακτητών. Ο Παπαφλέσσας, ο φλογερός ιερέας, που με τον ενθουσιασμό του ξεσήκωνε τους πάντες. Μαζί τους και άλλοι σημαντικοί αγωνιστές, ο Χριστόδουλος Μέξης, ο Αναγνωσταράς, ο Μητροπέτροβας, ο Ιωάννης Καραπάνος, ο Γεώργιος Τσόπης και πολλοί άλλοι, όλοι τους με ένα κοινό όραμα: την απελευθέρωση του Γένους.
Μέσα στο σπίτι του Μούρτζινου, η ατμόσφαιρα ήταν ηλεκτρισμένη. Οι οπλαρχηγοί, καθισμένοι γύρω από ένα τραπέζι, συζητούσαν με πάθος και αποφασιστικότητα. Τα λόγια τους, χαμηλόφωνα στην αρχή, μετατράπηκαν σε φλογερούς όρκους. Ο Κολοκοτρώνης, με τη στρατηγική του σκέψη, ανέλυε το σχέδιο επίθεσης. Ο Πετρόμπεης, με την εμπειρία του, έδινε πολύτιμες συμβουλές. Ο Παπαφλέσσας, με τη ρητορική του δεινότητα, ενθάρρυνε και ξεσήκωνε το ηθικό.
Το σχέδιο ήταν απλό αλλά αποτελεσματικό: οι Έλληνες θα πολιορκούσαν την πόλη από ξηράς και θα απαιτούσαν την παράδοσή της από τους Τούρκους. Σε περίπτωση άρνησης, θα ακολουθούσε επίθεση. Η στρατηγική βασιζόταν στην αιφνιδιαστική κίνηση και στην αριθμητική υπεροχή των Ελλήνων, καθώς χιλιάδες ένοπλοι αγωνιστές είχαν συγκεντρωθεί γύρω από την πόλη.
Η απόφαση πάρθηκε. Η ώρα της δράσης είχε φτάσει. Οι οπλαρχηγοί, έχοντας δώσει τον όρκο της ελευθερίας, αναχώρησαν από την οικία του Μούρτζινου, έτοιμοι να οδηγήσουν τους άνδρες τους στη μάχη. Η Καλαμάτα, πράγματι, παραδόθηκε χωρίς αντίσταση λίγες ώρες αργότερα, καθώς η τουρκική φρουρά, βλέποντας την αποφασιστικότητα και τον μεγάλο αριθμό των Ελλήνων, δεν τόλμησε να αντισταθεί.
Η συγκέντρωση των οπλαρχηγών στο σπίτι του Μούρτζινου δεν ήταν απλώς μια συνάντηση. Ήταν η απαρχή μιας νέας εποχής, η στιγμή που οι Έλληνες, ενωμένοι και αποφασισμένοι, πήραν την τύχη τους στα χέρια τους. Ήταν η πρώτη επίσημη πράξη του Αγώνα, που θα οδηγούσε, μετά από χρόνια αιματηρών μαχών, στην πολυπόθητη ελευθερία. Το σπίτι του Μούρτζινου, έκτοτε, έμεινε στην ιστορία ως ένα από τα ιερά προσκυνήματα της Ελληνικής Επανάστασης.
Πηγή: Απομνημονεύματα Αγωνιστών
Ιστορία του Ελληνικού Έθνους (Εκδοτική Αθηνών)
